آیا با گفتاردرمانی می توان اختلال در یادگیری را کاهش داد؟
گفتاردرمانی زیرمجموعه ای از رشته های توانبخشی می‌باشد که به آسیب شناسی ، ارزیابی و درمان اختلالات مختلف مرتبط با گفتار و زبان می‌پردازد و به فردی که در این رشته تحصیل می‌کند گفتاردرمانگر می‌گویند . نکته ای که گاها والدین به اشتباه برداشت می‌کنند یکسان بودن دو رشته گفتاردرمانی و روانشناسی است، در صورتی که این دو رشته کاملا مجزا از هم هستند که در ادامه به بررسی کامل تر حیطه های فعالیت رشته گفتاردرمانی خواهیم پرداخت .
در مورد تفاوت این دو مفهوم، آنچه که مورد تایید همه متخصصین امر و به خصوص گفتاردرمانگران می‌باشد این است که زبان به محتوا و خزانه کلامی کودک اطلاق می‌شود و گفتار نمود ظاهری و بیانی زبان می‌باشد. در واقع زبان، همه کلمات، جملات، افعال و ... می‌باشد که کودک در خزانه ذهنی خود دارد و می‌تواند از آنها استفاده نماید و گفتار به کلمات و جملاتی گفته می‌شود که کودک می‌تواند بیان کند. درک تفاوت این دو مورد به خوبی می‌تواند ما را در رسیدن به پاسخ سوال "حرف نزدن کودک تا چه سنی طبیعی است" یاری کند. در شرایطی ممکن است کودک محتوای زبانی خوبی داشته باشد اما به دلایل مختلف از رسیدن به گفتار محروم شده باشد و حتی برعکس!
محمد خلیلی گفتاردرمانگر و روانشناس
محمد خلیلی هستم فارغ التحصیل علوم پزشکی تهران و کارشناس گفتاردرمانی با ۸ سال سابقه کار در حوزه اختلالات رشدی با زمینه تخصصی اوتیسم و مدیر تیم درمان آنلاین خانه رشد.
رشد گفتار و زبان کودک و به کار بردن کلمات توسط کودک نیازمند محرک‌های ارتباطی از سوی والدین و اطرافیان است و بنابرین هرچقدر محتوای ارتباطی والدین و اطرافیان تناسب بیشتری با پتانسیل کودک داشته باشد این مسیر سریعتر و آسانتر پیموده می‌شود. اما بروز موانع در این مسیر ممکن است رشد گفتار و زبان کودک را با اختلال مواجه کند.
گاهی ممکن است کودک از نظر درک زبان ضعف‌هایی داشته باشد و والدین نیز از محتوای زبانی با غنای بالا و کلمات پیچیده استفاده کنند. طبیعی است که در این صورت کودک در انتقال کلمات به خزانه زبانی خود و به طبع آن به کار بردن این کلمات در ارتباطات روزمره دچار اشکال شود. همچنین ممکن است شرایطی پیش بیاید که کودک از نظر درکی و هوشی مشکل خاصی نداشته باشد اما محیط ارتباطی که خانواده برای او فراهم کرده‌اند خیلی غنی نباشد و به عبارت دیگر این محیط از نظر گفتار و زبان برای کودک فقیر باشد. طبیعی است که در این شرایط ممکن است آنچه که کودک در خزانه زبانی خود دارد به خوبی رشد نکند و گفتار کودک مورد انتظار والدین و اطرافیان نباشد.
سایر موانع ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- ضعف عضلات گفتاری کودک
- عدم برقراری ارتباط مناسب از مغز کودک به مسیر دهانی او به واسطه مشکلات در مسیر عصبی
- تیپ شخصیتی کودک که ممکن است باعث شود کودک در مواردی به صورت انتخابی ترجیح به استفاده از گفتار و زبان نداشته باشد!
برای رشد گفتار و زبان کودک و به بیان عامیانه، زودتر به حرف آمدن کودک، در کنار استفاده از تخصص گفتاردرمانگر زبردست، خود والدین و مراقبان کودک نیز می‌توانند شرایطی در جهت بهبود این مساله فراهم نمایند. به صورت خلاصه والدین باید محیط ارتباطی کودک را به گونه‌ای تغییر دهند که انگیزه کودک برای استفاده از کلمات بیشتر شود. مثلا عروسک یا اسباب بازی کودک را در جایی قرار دهند که در دید کودک باشد اما کودک امکان دسترسی به آن را نداشته باشد. به این ترتیب هر بار که کودک قصد بازی با وسیله مورد علاقه‌اش را داشته باشد نیاز به استفاده از یک تعامل را خواهد داشت و همین شرایط خود می‌تواند به مرور موجب شکوفایی گفتار و زبان او شود.
همچنین در حد نیاز بهتر است در سنین پایین تر با کودک جملات تک کلمه یا نهایتا دو کلمه‌ای به کار برده شود تا کودک توانایی درک و پردازش و در نتیجه به خاطر سپاری آنها را داشته باشد. استفاده از نمادهایی مانند عروسک و قرار دادن خود به جای آنها نیز می‌تواند در این مسیر کمک کننده باشد.
دیدگاه تان را بنویسید