تپش قلب چه زمانی خطرناک و نگران کننده است؟
گرچه عموم مردم تعاریف متفاوتی از تپش قلب دارند اما به طور کلی تپش قلب به حالتی گفته میشود که در آن ضربان قلب بیشتر از حد معمول و نرمال باشد. در این مطلب ابتدا به شما خواهیم گفت چرا تپش قلب اتفاق می افتد سپس نشانه ها و عوامل خطر آفرین را خواهیم گفت.
چرا تپش قلب ایجاد میشود؟
تپش قلب (Palpitations) عبارت است از ضربانهای غیر عادی و نامنظم قلب که میتواند باعث ایجاد احساسی ناخوشایند در ناحیه قفسه سینه شود؛ مانند زمانی که اضطراب به فرد دست میدهد. این مشکل میتواند هر چند وقت یک بار یا به طور مداوم در افراد رخ دهد. داشتن بیماری زمینهای نیز به میزان شدت تپش قلب میافزاید. تپش قلب میتواند به واسطه اضطراب ایجاد شود و لزوما به معنای وجود مشکل در ساختار قلب و یا کارکرد صحیح آن نیست. بهتر است به هر دلیلی که تپش قلب ایجاد شده، فرد هر چه سریعتر برای بهبودی به بهترین متخصص قلب در تهران مراجعه کند.
نشانههای تپش قلب و راه های تشخیص آن
معمولا شایعترین علائم تپش قلب عبارتند از: سرگیجه، تنگی نفس، تعریق زیاد، سر درد و احساس درد در ناحیه سینه و اطراف آن.
تپش قلب میتواند با بیماریهایی که در زیر عنوان میشوند مرتبط باشد و اثرات منفی بر روی آنها بگذارد. این موارد شامل: بیماریهای مربوط به عروق کرونری قلب و پرکاری تیروئید میشوند. همچنین بیماریهایی که بر عضلات قلب اثرات منفی میگذارند؛ مانند: کاردیومیوپاتی هایپرتروفیک. یا بیماریهایی که باعث کاهش سطح اکسیژن خون میشوند، مانند آسم و آمفیزم. چنانچه در گذشته جراحی در ناحیه قفسه سینه داشتهاید، بیشتر از دیگران در معرض مشکلاتی مانند تپش قلب قرار دارید. از دست دادن خون به مقدار زیاد و داشتن درد شدید، کم خونی شدید (آنمی) و مصرف برخی داروها نیز تاثیر سوء دارد. مانند: داروهای ضد افسردگی، استاتینها، الکل، نیکوتین، کافئین، کوکائین، کلسیم، پتاسیم، منیزیم، آمفتامینها و عدم تعادل الکترولیت در بدن از جمله مواردی هستند که باعث ایجاد تپش قلب یا تشدید آن میشوند. کمبود برخی مواد مغذی نیز میتواند این تاثیرات منفی را تشدید کند. موادی همچون: آهن، ویتامین B12، تورین و آرژنین.
تشخیص اینکه آیا فرد به تپش قلب دچار شده یا مشکل مربوط به بیماریهای قلبی عروقی دیگری است، فقط از طریق معاینه توسط پزشک متخصص مشخص می شود. در این حالت ابتدا تست نوار قلب یا الکتروکاردیوم گرفته میشود. اگر مشکلی وجود داشت، تست ورزش و اکو برای تعین دقیق وضعیت سلامت قلب انجام میشود.

آیا مشکلات روانشناختی بر قلب تاثیر دارد؟
علاوه بر مشکلاتی فیزیولوژیکی و ژنتیکی که ممکن است باعث ایجاد تپش قلب شوند، شرایط روحی و روانی افراد نیز بر این موضوع تاثیر گذار است. استرس و اضطراب میزان هورمونهایی مانند کورتیزول و آدرنالین را در بدن تغییر میدهد. تغییر سطح این هورمونها باعث بهم خوردن عملکرد معمول بدن میشود. در نتیجه، سیستم پاراسمپاتیک بدن اعصاب را تحریک کرده و باعث ایجاد تپش قلب میشود. در این حالت ضربان قلب نامنظم شده و گاهی بسیار سنگین احساس می شود و برخی اوقات نیز در بین تپشها خلاء احساس می شود. ارتباط بین اضطراب و تپش قلب میتواند بیان کند که چرا بسیاری از حملههای عصبی به سکته قلبی منجر میشوند.
درمان تپش قلب به چه صورت است؟
تپش قلب میتواند باعث ایجاد ضربانهای سریع، شدید و نامنظم شود. سبک زندگی تاثیر بسیاری بر وضعیت سلامت جسمی و روحی افراد دارد. چنانچه در خانواده خود دارای سابقه بیماریهای قلبی هستید، باید برای حفظ سلامت خود بیش از دیگران مراقبت کنید؛ زیرا ابتلا به بیماریهای قلبی میتواند زندگی را دشوار کند و مشکلات بسیاری به وجود آورد.
مراجعه به پزشک در این حالت بهترین کار است اما برای کاهش دفعات تپش قلب و شدت آن، میتوانید موارد زیر را در خانه انجام دهید.
- تکنیکهای آرام سازی انجام دهید.
انجام فعالیتهایی مانند یوگا، مدیتیشن و تمرین تنفس عمیق میتواند از میزان استرس کاسته و به افراد آرامش دهد. همچنین، داشتن زمان هایی برای استراحت در بین کار و ملاقات دوستان و اعضای خانواده میتواند به کاهش تنشهای عصبی کمک کرده و از استرسهایی که منجر به تپش قلب میشوند، بکاهد.
- مصرف محرکها و مواد مخدر را قطع کنید یا کاهش دهید.
مصرف مواد مخدر مانند سیگار، توتون، تنباکو و ماریجوانا و محرکهای غیر قانونی مانند کوکائین می تواند نظم ضربان قلب را بر هم زده و تپش قلب ایجاد کند. علاوه بر این موارد، مصرف بی رویهی نوشیدنیهای انرژی زا و یا دارای کافئین مانند قهوه، می تواند باعث ایجاد مشکلات قلبی شود.
- تحریک اعصاب واگ (vagus nerve)
اعصاب واگ به اعصابی گفته میشود که از مغز به قلب متصل شده اند؛ آن را تحریک کرده و به آرام شدن قلب به هنگام تپش قلب کمک میکنند. دوش آب سرد، سرفه، انجام تنفس طبق متدهایی خاص و قرار دادن یک پارچه خیس بر روی شقیقهها میتواند به تحریک این اعصاب کمک کند.

- متعادل نگه داشتن الکترولیتها در بدن
الکترولیتها مولکولهایی در بدن هستند که سیگنالهای الکتریکی را جا به جا میکنند. این سیگنالها نقش کلیدی در دورههای ضربان قلب دارند. مصرف غذاهایی حاوی سدیم، پتاسیم، کلسیم و منیزیم به حفظ تعادل این الکترولیتها کمک میکند.
- به اندازه کافی آب بنوشید.
نوشیدن آب فراوان باعث تحریک قلب برای فعالیت بیشتر میشود تا آن را توسط خون به سر تا سر بدن برساند. میزان آبی که توصیه میشود در شبانه روز توسط هر فرد مصرف شود، متفاوت است. این میزان بستگی به سن، جنسیت و بسیاری موارد دیگر مانند بارداری و بیماری افراد دارد. علاوه بر احساس تشنگی، هنگامی که دچار سرگیجه یا سردرد شدید و یا احساس کردید پوست شما بسیار خشک شده، باید آب بنوشید.
- فعالیت بدنی منظم داشته باشید
به طور کلی، انجام فعالیت بدنی به صورت منظم باعث حفظ سلامت قلب و عروق خونی میشود. همچنین، به داشتن ضربان قلب با ریتم طبیعی و معمولی کمک میکند. انجام فعالیتهایی مانند: پیاده روی، دویدن، شنا و دوچرخه سواری در بازیابی سلامت قلب و حفظ استقامت آن نقش موثری دارد. انجام فعالیتهای بدنی شدید ممکن است برای برخی بیماران قلبی دشوار و مضر باشد. پیش از انجام این کار باید با پزشک متخصص خود صحبت کنید.
چه زمانی تپش قلب نگران کننده است؟
تپش قلب ممکن است در هر سنی برای افراد روی دهد. اما بسیار کوتاه است و به ندرت اتفاق میافتد. در صورتی که چند مرتبه دچار این حالت شدید و بیشتر از چند ثانیه طول کشید، باید به پزشک مراجعه کنید. تشخیص اینکه مشکل ایجاد شده تپش قلب است یا سایر بیماریهای قلبی، فقط توسط پزشک متخصص انجام میشود.
امیدوارم این مطلب برای شما مفید بوده باشد و اطلاعات لازم را کسب کرده باشید. شما میتوانید سوالات و تجربیات خود را در وب سایت دکتر لیا میرصفایی به آدرس www.drmirsafaei.com مطرح کنید.
دیدگاه تان را بنویسید