ائتلاف نامقدس / توافق هسته‌ای با وتوی اوباما نجات پیدا می‌کند
فرصت دوماهه‌ای که برای بررسی توافق هسته‌ای میان تهران - واشنگتن به کنگره ایالات‌متحده داده شده، آرام‌آرام به روزهای پایانی خود نزدیک می‌شود و همچنان نمایندگان کنگره بر سر این توافق با یکدیگر اختلاف دارند.
جمهوریخواهان که مخالف همیشگی با این توافق قلمداد می‌شوند، درصدد ضربه‌زدن عملی به این توافقنامه هستند و عده‌ای از دموکرات‌هایی که بر سر دوراهی مانده‌اند در تصمیم‌گیری خود دچار تردید شده و نمی‌‌توانند تصمیم قاطع اتخاذ کنند.
با نزدیکتر شدن به 17 سپتامبر 2015 میلادی مصادف با 26 شهریور‌ماه 1394 که پایان مهلت قانونی بررسی دو‌ماهه سند برنامه‌جامع اقدام مشترک (برجام) است، رویارویی بین موافقین و مخالفین توافق هسته‌ای در آمریکا به اوج خود رسیده است. این اختلافات و رویارویی صرفا در نهاد قانونگذاری ایالات‌متحده یعنی کنگره آمریکا وجود ندارد بلکه در خیابان‌ها و سطح افکار عمومی این اختلافات و دو‌دستگی به شکل کاملا ملموسی دیده می‌شود.در حقیقت موافقین توافق هسته‌ای که شامل دولت ایالات‌متحده آمریکا و اکثریت قریب به اتفاق نمایندگان دموکرات کنگره و قریب به نیمی از جمعیت پرسش‌شونده در نظرسنجی‌ها بوده‌اند، تاکید دارند توافق هسته‌ای که با ایران حاصل شده، بهترین شرایط و بهترین موقعیت را برای اطمینان از صلح‌آمیز بودن برنامه هسته‌ای ایران فراهم می‌کند و اجازه نمی‌دهد تا ایران به سمت سلاح هسته‌ای حرکت کند و در نهایت احتمال برخورد نظامی با ایران در مورد مسائل هسته‌ای را از بین می‌برد. در مقابل اکثریت قریب به اتفاق جمهوریخواهان و برخی از لابی‌های قدرتمند اسرائیل در آمریکا و تقریبا نیمی از افکار عمومی این کشور درصدد هستند تا با کمک و هدایت از طریق
تشویق و ترغیب اسرائیل به‌عنوان تنها بازیگر سیاسی نظام بین‌الملل که با توافق هسته‌ای به‌طور کامل و آشکار مخالفت کرده، ائتلافی را به وجود آورد‌ند که مبنای آن بر این پایه استوار است که ایران غیر‌قابل اعتماد است و توافقی که صورت گرفته در نهایت مانع دستیابی ایران به سلاح اتمی نمی‌شود و می‌بایست این توافق لغو شود و توافق بهتری از طریق تشدید فشارها بر جمهوری اسلامی حاصل شود.
آنچه مسلم خواهد بود این که‌برآیند این دیدگاه‌ها و نظرات باید در جریان رای‌گیری که در مجلس نمایندگان و سنا صورت خواهد گرفت، خودش را نمایان کند. ارزیابی کنونی نشان می‌دهد که اکثریت جمهوریخواهان در مجلس نمایندگان و سنا، با توافق به دست آمده مخالف هستند و اعلام کرده‌اند که اگر رای‌گیری صورت بگیرد این توافق را رد خواهند کرد که در این صورت باید گفت که تکلیف محافظه‌کاران کاملا مشخص است. اما نبرد اصلی میان موافقان و مخالفان، قانع کردن جمهوریخواهان نیست بلکه قانع کردن دموکرات‌های مردد است که در حال حاضر بین دیدگاه‌های دولت هم‌حزبی خودشان و نظرات القا شده از سوی اسرائیل فعلا سرگردان هستند و مواضع خود را رسما اعلام نکرده‌اند.
برآوردها نشان می‌دهد 18 نفر از دموکرات‌های سنا رسما اعلام کرده‌اند به این توافق رای مثبت می‌دهند و از دیدگاه‌های باراک اوباما حمایت کرده‌اند.اما رئیس‌جمهور آمریکا برای آنکه بتواند از خطر غلبه جمهوریخواهان بر حق وتوی خود عبور کند به 37 رای نیاز دارد و در حقیقت 37 نفر در سنا باید با باراک اوباما همراه شوند تا اینکه جمهوریخواهان نتوانند وتوی رئیس‌جمهور را بشکنند. اگر جمهوریخواهان در مجلس نمایندگان در حدود 290 رای به دست بیاورند و در سنا هم دو‌سوم آراء را داشته باشند، می‌توانند وتوی رئیس‌جمهور را باطل کنند.
ارزیابی کنونی بر این است که جمهوریخواهان در حال حاضر از چنین قدرتی برخوردار نیستند و اگر توافقنامه از سمت جمهوریخواهان رد شود، اوباما با خیال راحت می‌تواند وتو کند و وتوی او باطل نخواهد شد. البته این موضوع بستگی به هفته‌های آینده دارد. گروه آیپک اعلام کرده که از هیچ اقدامی برای ضربه زدن و ایجاد مانع در این توافق کوتاهی نخواهد کرد و تبلیغات گسترده‌ای در این خصوص انجام داده است.
این تبلیغات به قدری وسیع بوده که باراک اوباما ابراز نگرانی کرده و اعلام کرده کسانی که مخالف جنگ در سال 2003 بودند، سکوت کرده‌اند و منتظر شده‌اند تا یک سری از تحولات ایالات‌متحده را وارد جنگ کند و از آنها خواسته تا دچار اشتباه نشوند و صدای خود را بلند کرده و اعتراضاتشان را گسترده کنند و اجازه ندهند تا آمریکا در مسیری قرار بگیرد که نهایتا منجر به برخورد نظامی با ایران شود. این مساله تا جایی پیش رفته که اوباما از مردم خواسته است تا با نمایندگان کنگره تماس بگیرند و آنها را قانع کنند تا با توافق هسته‌ای موافقت کنند.
در عین حال لابی‌های لیبرال یهودی مانند «جی‌استریت» به میدان آمده‌اند و اعلام کرده‌اند کاملا با دید آیپک مخالفت می‌کنند. دو‌دستگی در درون لابی‌های اسرائیلی کاملا مشهود و ملموس است ضمن اینکه برخی از گروه‌های سیاسی لیبرال که در طیف دموکرات‌ها فعالیت می‌کنند، اعلام کرده‌اند که همسو و هم‌گام با این توافق هستند. تلاش این گروه‌ها بر این است که نهایتا نظر دموکرات‌های مردد را به سمت حامیان توافق هسته‌ای جلب کنند. اقدام «چاک شومر» سناتور دموکرات تا حدودی به این تلاش‌ها ضربه زده. وی شخصی است که گفته می‌شود در آینده قرار است رهبری سناتورها در سنا را به عهده بگیرد چراکه وی یک سناتور با‌نفوذ از ایالت نیویورک و یهودی‌الاصل است و پیوستن وی به اردوگاه جمهوریخواهان و مخالفان توافق هسته‌ای این خطر را ایجاد کرده که تعداد دیگری از دموکرات‌های مردد به جمع مخالفان توافق بپیوندند و شانس موفقیت اوباما برای شکستن رای منفی کنگره را بر باد دهند.
در حال حاضر نمی‌توان ارزیابی کرد که در نهایت کدام گروه پیروز این زورآزمایی و دوئل سیاسی خواهد بود. وضعیت فعلی نشان‌دهنده این است که توافق هسته‌ای به‌رغم این فشارها با وتوی رئیس‌جمهور نجات پیدا خواهد کرد.اما این ارزیابی قطعی نخواهد بود و در روزهای پایانی منتهی به رای‌گیری در مجلس نمایندگان و سنا، مواضع آشکارتر خواهد شد و مشخص می‌شود که دموکرات‌های مردد در نهایت به رئیس‌جمهور کشورشان وفادار خواهند بود یا به یک رهبر خارجی یعنی نخست‌وزیر اسرائیل و به هر حال باید دید این نمایندگان در مسیری قرار خواهند گرفت که منتهی به صلح خواهد شد یا اینکه ایالات‌متحده را به سمت جاده‌ای هدایت می‌کنند که نهایتا موجب جنگ شده که بی‌شک امنیت خاورمیانه را برهم خواهد زد.
دیدگاه تان را بنویسید