قالیباف به وظیفه‌اش عمل کرد گفت‌وگوی مثلث با اقبال شاکری عضو شورای‌شهر تهران

حادثه پلاسکو شوکی در جامعه ایجاد کرد در عین حال شاهد هستیم عده‌ای می‌خواهند از این حادثه بهره‌‌برداری سیاسی انجام دهند، نظر شما چیست؟
این حادثه سه وجه دارد. تعدادی از آتش‌نشانان ما شهید شدند و الان در حال یافتن پیکرهای مطهر این عزیزان هستیم. همه شهدای آتش‌نشان خانواده دارند که داغدار هستند و رسیدگی به وضع آنها در اولویت قرار دارد. یعنی باید مطمئن باشیم به اندازه کافی تلاش و کوشش می‌شود پیکر مطهر آتش نشان‌ها از زیر آوار ساختمان پلاسکو بیرون آورده و تحویل خانواده‌هایشان شود و با تشییع‌‌جنازه شایسته‌ای در جوار باقی شهدا به خاک سپرده شوند. ما الان وظیفه داریم به خانواده جانباختگان حادثه پلاسکو رسیدگی و نیازهای آنها را احصا کنیم و مطمئن باشیم زندگی آنها بدون مشکل ادامه می‌یابد. موضوع دوم رسیدگی به وضع کسبه متضرر از حادثه فرو‌ریختن ساختمان پلاسکو است. مسائل حقوقی خیلی پیچیده است. این مسائل را هم باید پیگیری کرد تا اطمینان حاصل آید که آنها نیز سروسامان می‌گیرند. مساله سوم توجه به هشداری است که این حادثه به ما داد. ما و بقیه مسئولان باید این تلنگر و هشدار را جدی بگیریم و اقداماتی انجام دهیم که از بروز حوادث مشابه پیشگیری شود. سه موضوع یادشده در اولویت کار شورای شهر، شهرداری تهران، سازمان بازرسی کل کشور، سازمان مدیریت بحران و مسئولان دولتی است و قطعا هیچ کدام از آن اولویت‌ها نباید از منظر توجه دور بماند، همه دستگاه‌های مرتبط باید به مساله وارد شوند و با هم هماهنگ عمل کنند. قطعا اگر ما بخواهیم وارد فضاهای انحرافی دیگر شویم و راه‌های دیگری را طی کنیم به مثابه قدم گذاشتن در مسیر اشتباه است. به عبارت بهتر فرار از مسئولیت جفا در حق همین شهروندانی است که مدعی خدمتگزاری به آنها هستیم. رویکردهای خارج از حوزه انجام وظیفه و تلاش برای آن که هر دستگاهی مسئولیت خود را بر دوش دیگری بیندازد در این شرایط پذیرفتنی نیست. وقتی سه اقدام اولویت‌دار یادشده به انجام رسیدند در آرامش باید بررسی و ریشه‌یابی حادثه دنبال شود تا علت‌ها احصا شود و دید چطور می‌شد جلوی بروز این حادثه را گرفت و حتی بعد از وقوع حادثه چطور می‌توانستیم بهتر مدیریت کنیم تا این تجربه چراغ راه آینده باشد. نقطه مقابل این رفتار صحیح و منطقی آن است که در هر حادثه‌ای توأم با آشوب، جنجال و کشمکش‌های سیاسی برخورد شود. فروریختن ساختمان پلاسکو نباید موجب فروریختن اخلاق در کارها و اموری باشد که ما دنبال می‌کنیم.
تقریبا از همان ساعتی که حادثه دلخراش فرو ریختن ساختمان پلاسکو رخ داد، برخی‌ با هشتگ «قالیباف استعفا» در شبکه‌های مجازی می‌کوشیدند دیدگاهی را القا و حضور آقای شهردار بر سر صحنه حادثه را تخریب کنند. این رفتارها متأثر از چیست؟
یکی از دلایل این اتفاق ناآگاهی است. یعنی بعضی وقت‌ها امکان دارد از روی احساسات و نداشتن اطلاعات کافی هر کسی نظری دهد. اینها احساسات اولیه و برخورد منفی با موضوع است اما افرادی که خودشان مدعی هستند در این کشور مدیر بودند و مسئولیت‌های کوچک و بزرگ داشتند بعید است که احساسی حرف بزنند یا برخورد غیرمنطقی با موضوع کنند. رفتارهای احساسی و ‌بی‌منطق از جانب این افراد همچون شمشیر دو‌لبه است که خود آنها را هم خواهد زد چون هر اتفاق دیگری هم در کشور رخ دهد خیلی‌های دیگر هم باید حیا کنند و رها کنند. به نظر من بخشی از روی عدم‌آگاهی و بخشی ناشی از برخوردهای سیاسی است یعنی آنها خودشان مسئول هستند یا مسئول بودند و می‌دانند که چه طور باید حوادثی از این دست پیگیری شود بنابراین بهره‌برداری غیرمنطقی از حوادث دلخراشی همچون فرو‌ریختن ساختمان پلاسکو در آینده تبعات منفی به‌دنبال خواهد داشت.
عملکرد شهرداری تهران را در این حادثه چه طور دیدید؟
شهرداری تهران اصلا مسئول مدیریت بحران است و باید به صحنه بیاید. اینکه کوتاهی داشته یا نداشته را باید کمیته‌های تخصصی بررسی کنند که شورای‌شهر هم چنین کمیته‌ای را تشکیل داد. قطعا اگر مقصران حادثه مشخص شوند حق مردم را از آنها می‌گیریم و کوتاه نمی‌آییم. آقای شهردار تهران هر کس می‌خواهد باشد طبق قانون مدیر بحران حوادث بحرانی در کلانشهر تهران است. در شهرهای دیگر استاندار چنین نقشی دارد. پس وقتی شهردار تهران در صحنه حادثه پلاسکو حاضر شد داشت به وظیفه خود عمل می‌کرد. وقتی به آتش‌نشانی و نیروهای تحت‌امرش دستور می‌داد در واقع داشت وظیفه قانونی خود را به انجام می‌رساند نه اینکه دیده وضعیت خراب است آمده در صحنه جلوی دوربین‌ها خود را پرتلاش نشان دهد. منتها خیلی‌ها از این موضوع مطلع نیستند.
گفته می‌شود شهرداری قبل از وقوع حادثه، اقدامات پیشگیرانه را انجام می‌داد اما این نقد فقط متوجه شهرداری تهران نیست بلکه دستگاه‌های اجرایی دیگر مثل وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی هم مسئولیت دارند، این طور نیست؟
در شورای‌شهر کمیته‌هایی تشکیل شده و دارند موضوع را بررسی می‌کنند. به نظر من سازمان بازرسی وزارت کار، شهرداری، قوه‌قضائیه و نظام صنفی همه در این قضایا جزء عوامل مربوطه هستند. تکلیف اینها روشن می‌شود. طبق قانون نامه‌ای که برای تخلیه ساختمان پلاسکو زده شد رونوشت آن به خیلی دستگاه‌های دیگر هم داده شد اما کسی هیچ‌کاری نکرده است. خب اینها بیایند جواب دهند از مالک، قوه‌قضائیه، سازمان پیشگیری از جرائم تا وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی. اینها را باید یکپارچه با هم دید. سیاسی کاری اقدام ‌بی‌نتیجه‌ای است. قوه قضائیه خودش باید گزارش دهد و میزان تقصیر هر دستگاه را اعلام کند و مطابق آن با هر دستگاه برخورد مناسب صورت گیرد.
دولت بعد از این اتفاق چقدر کمک کرد؟
در حین بحران همه می‌آیند در حد توان خودشان کمک می‌کنند. حتی خیلی‌ها در این حادثه به میدان آمدند در حالی که مسئولیتی هم نداشتند اما به‌طور مشخص اینکه دولت چقدر نقش ایفا کرد مساله‌ای است که باید ستاد بحران به آن پاسخ دهد. چقدر کارهایی که به دولت واگذار شد یا از دولت انتظار می‌رفت به منصه‌ظهور رسید. سازمان مدیریت بحران، آتش‌نشانی، نیروی انتظامی، پزشکی قانونی، هلال‌احمر و اورژانس به صورت پیوسته حضور داشتند و کمک می‌کردند.
‌ضدانقلاب هم در این مدت خیلی به آقای قالیباف هجمه کرد و همچنین خیلی تلاش می‌کرد تروریستی بودن حادثه را در افکارعمومی جابیندازد.
اینها همه شایعات است. قطعا گروه‌های مختلف همچون وزارت راه و شهرسازی، وزارت کشور و نظام مهندسی علاوه بر شورای‌شهر و شهرداری به‌عنوان وظیفه یا یک موضوع در حال بررسی حادثه هستند. خود وزیر اطلاعات آمد و بررسی کرد. معمولا در اتفاقات و حوادثی که رخ می‌دهد ذهن‌های مریض عده‌ای تحلیل‌های انحرافی بیان می‌کنند. کسانی که دشمن این نظام و مملکت هستند وضعیت‌شان مشخص است. مردم نیز به نظرات خصمانه آنها توجهی نمی‌کنند. به نظرم یک اقدام خوبی که از چند روز پیش رخ داد برگزاری نشست خبری ستاد بحران بود که به ابهامات پاسخ داده شود، اما ضد‌انقلاب در 38سال گذشته با شایعه‌سازی و اسنادسازی همواره تلاش کردند تا مدیریت افکارعمومی را به دست گیرند که همواره این تلاش‌های آنها با شکست مواجه شد.
برخی حادثه پلاسکو را به تصادف دو‌قطار تشبیه می‌کنند و می‌گویند در آن حادثه آقای پورسیدآقایی، مدیرعامل شرکت راه‌آهن و معاون وزیر راه و شهرسازی استعفا کرد؛ اینکه در این ماجرا برخی استعفا کنند، آیا انتظار و تشابه بجایی است؟
به نکته خوبی اشاره شد. وقتی مشخص شد این اتفاق به کدام دستگاه ارتباط مستقیم داشته است بله این کار باید انجام شود. در حال حاضر هنوز مشخص نیست کدام دستگاه مقصر اصلی است. در حادثه تصادف دو قطار مسئول مستقیم مشخص بود اما در حادثه پلاسکو تعیین مقصران نیاز به بررسی کارشناسی دارد. بعد از اعلام‌نظرهای کارشناسی مسئول یا مسئولان مربوطه باید ضمن پاسخگویی نسبت به قصوری که بوده، از سمت یا سمت‌های خود نیز استعفا دهند.
چه کار باید کرد که نگذاریم مقصران اصلی حادثه پلاسکو از مسئولیتی که دارند شانه خالی کنند، چون امروز شاهد انتشار نامه‌هایی هستیم که از طرف دستگاه‌های مختلف بیرون می‌آید که به نوعی خود را از تقصیرها مبری و پشت شهرداری تهران پنهان می‌شوند تا مورد بازخواست قرار نگیرند، نظر شما چیست؟
درست است، فارغ از آنکه مقصر کیست الان هجمه‌ها علیه شهرداری است چون بالاخره در این مراودات سیاسی از این اتفاقات می‌افتد. الان دو کار باید کرد، اول نگذاریم حادثه به فراموشی سپرده شود، ثانیا از طریق مرجع قانونی سهم و تقصیر هر دستگاه مشخص شود. ثالثا هر دستگاه بین خود و خدا وجدانش را قاضی کند و بگوید برای آنکه حوادثی از این دست تکرار نشود چه کار باید انجام دهد.