لزوم سازش در سیاست
در رابطه با این سخن که گفته می‌شود، نتیجه انتخابات ریاست‌جمهوری 92 چشم‌پوشی اصلاح‌طلبان از آرمان خود که همان پیشبرد امر دموکراسی است باید بگویم که من همراهی و حمایت اصلاح‌طلبان از آقای دکتر روحانی در سال 92 را خیلی چشم‌پوشی اصلاح‌طلبان از ایده‌ها و اهدافشان تلقی نمی‌کنم، بلکه من این روش و رویکرد استفاده شده از سوی اصلاح‌طلبان را نتیجه توجه به تجربه‌های گذشته و نوعی درس آموختن از تجربه‌های اصلاح‌طلبان در سال‌های پیش از سال 92 ارزیابی می‌کنم. آنچه در سال 92 در حمایت اصلاح‌طلبان از آقای دکتر روحانی شکل گرفت، در واقع تلاشی برای دیدن واقعیت‌ها و توجه به ظرفیت‌های واقعی تغییر در جامعه ایران برای بهبود و پیشرفت به شمار می‌رود. بنابراین تجربه سال 92 نشان می‌دهد براساس توجه به واقعیت‌ها و به حساب آوردن شرایط واقعی جامعه اصلاح‌طلبان سعی کردند با حمایت از شعارهای اعتدال و رویکرد تدبیر و امید راه را برای حرکت جامعه رو به پیش، هموار سازند. در شرایطی که برای نامزدهای مورد علاقه و توجه اصلاح‌طلبان فضای رقابتی مناسب و شرایط لازم برای دستیابی به قدرت وجود نداشت این خیلی طبیعی و عقلانی به نظر می‌رسد که تلاشی که اصلاح‌طلبان
در جریان انتخابات سامان دادند، پیرامون پیروزی نامزدی تمرکز پیدا کند که به ضرورت به‌عنوان یک اصلاح‌طلب محسوب نمی‌شد و خودش را هم اصلاح‌طلب نمی‌دانست اما نگرش‌ها و دیدگاه‌هایی را مطرح می‌کرد که در مسیر رشد و توسعه جامعه می‌توانست تاثیر مثبتی در برداشته باشد.
به نظر می‌رسد تجربه سال 92 در واقع پاسخی بود به آرمانگرایی بی‌ارتباط با واقعیت‌هایی که در سال‌های دوران اصلاحات در بخش‌هایی از جریان اصلاح‌طلبی ظاهر شده بود. در واقع آنچه در این دوره شکل گرفت و نتایج خود را در سال‌های بعد نیز به نمایش گذاشت نوعی آرمانگرایی ویژه جریان‌های تحولخواه در چند دهه اخیر یا به تعبیری در یک صد سال اخیر در کشور ما بوده است که همیشه این تحولخواهی و تلاش برای دگرگونی ارتباط مستقیم، مناسب و لازم با جامعه و ساختارهای اقتصادی و اجتماعی و فرهنگ جامعه پیدا نمی‌کرد. ما شاهد بودیم که همواره این تلاش‌ها با نتایج قابل قبول و از پیش مطرح شده همراه نمی‌شد. بنابراین به نظر می‌رسد براساس تجربه‌های بیش از یک صد سال گذشته و چند دهه اخیر به ویژه دوران اصلاحات؛ اصلاح‌طلبان در این مقطع نهتنها از آرمان‌ها و دیدگاه‌های خود چشم‌پوشی نکردند بلکه تامین و تحقق آن را در متن توجه به واقعیت‌ها در حمایت از نامزدی دیدند که راه را برای تحول اساسی و قابل قبول در جامعه و کشور ما هموار می‌کرد.
با توجه به تحولات پیرامونی و مسائل منطقه‌ای و اهداف اعلام‌شده از سوی رهبران بلند‌پایه کشور به نظر می‌رسد ادامه سیاست‌های اجراشده پیش از آن به جای نزدیک شدن به این اهداف در مسیری کاملا برعکس در حال دور شدن از دستیابی به شرایط مطلوب برای کشور چه در سطح منطقه و چه در سطح بین‌المللی قرار داشتیم. بنابراین بهتر است این تلاش و رویکرد را نتیجه واقع‌گرایی، دیدن واقعیات و درس گرفتن از تجربه‌های نهتنها چند دهه اخیر بلکه یک صد‌سال اخیر کشور و پاسخی به شرایط نابهنجار و نابسامان آغاز دهه 90 در کشور ارزیابی کرد که مجموع اصلاح‌طلبان نه با پافشاری صرف بر دیدگاه‌های خاص خود بلکه با تمرکز بر منافع کشور و مصالح عمومی که اوج این رویکرد را می‌توان در رفتار دکتر عارف مشاهده کرد با کنار کشیدن از عرصه قدرت برای تقویت جریان اصلاح‌طلبی و پیشبرد اهداف این جریان قابل مشاهده بود. بنابراین می‌توانیم این رویکرد را نماد عقلانیت جریان اصلاح‌طلبی تلقی کنیم.
در رابطه با مطرح شدن مساله سازش نیز می‌توان گفت که سازش از مباحث بسیار مهمی است که باید به آن پرداخته شود. سازش از لوازم حیات یک جامعه است و تداوم تلاش‌ها و کنش‌های درون یک جامعه است. اگر یک خانواده را در نظر بگیرید اگر زن و مرد سازش نداشته باشند و هر یک بر علایق، سلایق و خواسته‌های خود پافشاری کنند نتیجه روشن است. در واقع این نهاد فرو می‌پاشد؛ در سطح اجتماعی هم نیز به همین ترتیب است؛ اگر افراد، گروه‌ها و جریان‌های مختلف بر نگرش‌ها، سلیقه‌ها و خواسته‌های ویژه خود تمرکز کنند و حاضر به کوتاه آمدن از آنها نباشند بدون شک بحران‌های اجتماعی این جامعه را دستخوش تلاطم‌هایی خواهد کرد که در عرصه رقابت جهانی نخواهد توانست جایگاه مناسبی به دست آورد. به‌نظر می‌رسد واژه «سازش» یا کنار آمدن از ضرورت‌های حفظ نهادهای اجتماعی باشد که در هسته‌های گوناگون می‌توان آثار این رویکرد را مشاهده کرد.
در رابطه با کارنامه اصلاح‌طلبی در موضوع سازش که از ضرورت‌های حیات اجتماعی است باید بگویم این نکات در سال‌های گذشته کمتر مورد توجه قرار گرفته است. ما شاهد بودیم هر چند از اصلاحات یاد می‌شد اما روحیه و تلقی انقلابی از این تغییرات وجود داشت، اصلاحات در ذات خود تغییرگرا و ساختارهای قانونی را حفظ می‌کند و به تغییرات درونی آن می‌پردازد. به‌نظر می‌رسد به دلیل ویژگی‌های نهادی و تشکیلاتی در جامعه که ما در این زمینه‌ها ضعیف و نابالغ هستیم، از نظر نهادهای اجتماعی، امکان طرح این مباحث در این سال‌ها کمتر پیش آمد و امکان پرداختن به تعامل درون جامعه کمتر مورد توجه قرار گرفت و براساس تجربه‌هایی که در این دوره ثبت و ضبط شد و همگان شاهد آن بودند امروز این ضرورت بیش از هر زمان دیگری بیشتر مورد توجه قرار گرفته تا همه نیروهای اجتماعی حول منافع عمومی و کلان کشور با یکدیگر به سازش و همکاری و همراهی برسند. این همان رویکردی است که در نشست اخیر رئیس‌جمهور با فعالان سیاسی و جناح‌های مختلف مورد تاکید قرار گرفت که وقتی می‌توانیم با رقبا و دشمنان خارجی به گفت‌وگو بنشینیم چرا نمی‌توانیم در داخل با‌هم‌کیشان و هموطنان خودمان که دیدگاه
سیاسی متفاوتی دارند این دیدگاه را به کار بگیریم.
به زعم من صحبت‌های آقای حجاریان عبور از این تجربه‌ها و تلاشی است برای استفاده از این تجربه‌ها در پیشبرد اهداف کلان اصلاح‌طلبان که همان منافع و مصالح عمومی و کلی و ملی در کشور است.
دیدگاه تان را بنویسید