نباید این توافق را تحمیل به رهبری بدانیم

آقای ایمانی! فکر می‌کنم برای شروع گفت‌وگو بهتر است به این بپردازیم که چه ‌شرایطی ما و غرب را به یک توافق رسانده و اساسا آنچه به دست آمده چه مختصاتی دارد؟ ما با یک توافق خوب مواجهیم یا یک توافق بد؟ آیا می‌توانیم از لفظ و صفت توافق متوسط استفاده کنیم؟
بنده معتقدم اساسا راجع به این طور توافقات بسیار مهم و استراتژیک که در تاریخ یک کشور ممکن است کم پیش آید اساسا قضاوت به این شکل «خوب، خیلی خوب، بد، متوسط» و اینطور گزینه انتخاب کردن غلط است. این توافق مجموعه یک عوامل بسیار بسیار مفصلی است که به‌وجود آمد و شرایط تاریخی که منجر به بسته شدن این توافق شد و حتی مسائل غیر‌هسته‌ای مانند روابط ایران با غرب در طول تاریخ بعد از انقلاب و روند تحولات منطقه و نقش ایران در منطقه همگی در این توافق نقش داشته است. یعنی می‌خواهم بگویم عوامل زیادی در به‌وجود آمدن این توافق در این مقطع زمانی نقش داشته است. اینکه چرا این توافق هم انجام شد هم از نظر غرب و هم از نظر ایران بازهم توضیح دادنش بسیار طولانی است. اینکه چرا غرب توافق را پذیرفت و چرا جمهوری اسلامی ایران پذیرفت هر کدام محل بحث‌های طولانی است. همانطور که گفتم قضاوت کردن به صورت گزینه‌ای در مورد چنین توافق‌هایی کار ناصحیحی است. در واقع باتوجه به یکسری شرایط می‌توانید اظهارنظر کنید که این توافق، توافق بدی بود. باتوجه به یکسری شرایط دیگر می‌توانید اظهارنظر کنید که توافق خیلی خوبی بود. باتوجه به یکسری شرایط دیگر می‌توانید نظر دهید که 3 به 2 شد که همان تعبیر آقای روحانی است. به همین دلیل هم باید ببینیم از چه دیدگاهی می‌خواهیم نظر دهیم که آیا درست است یا نادرست؟ از طرف دیگر مساله اینکه این توافق فعلا درحدی است که امضا‌ شده است و آیا در آینده چقدر اجرایی می‌شود، خودش یک بحث طولانی است. منظور من این است که باتوجه به مجموعه شرایط باید اظهارنظر کرد. قضیه توافقنامه مثل داستان فیل در تاریکی در داستان مولوی است و ممکن است کسی دست به خرطوم فیل بزند و بگوید که فیل موجودی است استوانه‌ای و ممکن است دست به گوش فیل برسد و بگوید که موجودی پهن است. چراغ‌ها که روشن شود باید مجموع فیل را دید و بعد از آن اظهارنظر کرد.
برخی معتقدند که شرایط حال حاضر شرایط صلح امام حسن(ع) است و برخی می‌گویند که شرایط صلح حدیبیه است که البته روی این صلح حدیبیه بیشتر صحبت می‌شود.همین جا یک شبهه بسیار مهم پدید آمده است. اجازه بدهید شفاف بپرسم که آیا اینکه گفته می‌شود شرایط شبیه صلح امام حسن(ع) شده و شرایط صفین برای رهبری پدید آمده چرا درست نیست؟
مطلقا اینطور نیست. هیچ شرایط خاصی در داخل کشور توسط یاران و دوستان و انقلابیون و اطرافیان با هر تعبیر به رهبری نظام تحمیل نشد. این یک واقعیت است و کسانی که این ادعا را می‌کنند اهداف سیاسی دارند و می‌خواهند بگویند مثلا دولت موجود این شرایط را به کشور تحمیل کرد که حرفی غلط است. آنچه در صلح امام حسن(ع) اتفاق افتاد، این بود درحالی که الان چنین شرایطی نداشتیم. در صلح حدیبیه البته دوستان و یاران پیامبر اکرم(ص) چیزی به ایشان تحمیل نکردند درحالی که در صفین، منافقین تحمیل کردند. باتوجه به مقطع تاریخی صلح امام حسن(ع) و صلح حدیبیه در دو مورد شرایط توسط داخل تحمیل شد درحالی که شرایط در این وضعیت کنونی اصلا اینطور نیست و اگر بخواهیم این را عنوان کنیم درواقع به ضعف رهبری اذعان کرده ایم که کار غلطی است و واقعیت هم اینطور نیست. مانند قطعنامه 598 که اگر کسی ادعا می‌کند شرایط 598 را به امام تحمیل کردند، هم خلاف واقع صحبت می‌کنند و هم موضع امام را لکه‌دار می‌کنند و هم صلابت و قدرت و تصمیم‌گیری امام را. درحالی که اینطور نبود. البته شرایطی بود که لازم شد رهبری در آن مقطع زمانی آن تصمیم را بگیرند. الان این توافق با 598 هم متفاوت است. یعنی شرایط بیرونی هم مانند 598 به ما تحمیل نکرده بود که 598 را کرده بود. در مقطعی این توافق را پذیرفتیم که اتفاقا اقتدار بالایی هم داشتیم. منتها طبیعتا وقتی وارد مذاکرات می‌شوید باید یکسری داده‌ها بدهید و یکسری داده‌ها بگیرید که شرایط و اقتضای مذاکره است. البته در مجموع تصورم بر این است که گرفته‌هایمان بسیار بیشتر از طرف مقابل است. یعنی ما در شرایط خوبی سراغ این مذاکرات رفتیم. البته همیشه باید در مذاکرات امتیازاتی را بدهیم والا اگر اینطور نباشد که اصلا نامش مذاکره نیست!
جمعه گذشته خطیب جمعه تهران از تیم مذاکره‌کننده تقدیر کرد درحالی که خطیب جمعه مشهد گفت که نشستیم و بررسی کردیم که توافق خیلی بد است و نمایندگانی هم که می‌خواهند به این توافق رای مثبت دهند فکر شب اول قبرشان باشند! این دوگانه برای بچه‌های اصولگرا و حزب‌اللهی خوب نیست. الان به نظر شما در میان اصولگرایان چه ادبیاتی باید حاکم شود؟ باید بگوییم که اینها رفتند و کلی امتیاز دادندیا بگوییم همانی که آقا می‌خواستند را آورده‌اند یا اینکه آقا کمی راضی و کمی ناراضی هستند. ما باید به‌عنوان اصولگرا این توافق را چگونه ببینیم و با این شرایط چگونه کنار بیاییم. با همه حرف‌هایی که عنوان کردید ما چگونه باید با این موضوع مواجه شویم؟
من یک خط کلی را راجع به توافق عرض کنم که باتوجه به این خط کلی بسیاری از پاسخ‌ها داده می‌شود و اینکه چگونه با این توافق برخورد کنیم. هرکس که از میان اصولگرایان می‌خواهد اظهارنظر کند باید در ابتدا تکلیف خود را با رهبری نظام معلوم کند و بعد اظهارنظر کند. ما نباید طوری اظهارنظر کنیم که رهبری نظام را یک رهبری تحت فشار قرار گرفته و منفعل و بدون اختیار و ضعیف نشان دهیم. این نه واقعیت است و نه حق. رهبری این نظام با اصل مذاکره موافقت کردند و کسی در این مورد شک ندارد و بارها هم اعلام کردند. من با اطلاعات آشکار صحبت می‌کنم و با اطلاعات غیرآشکار هم کاری ندارم. 1) رهبری با اصل مذاکرات بارها موافقت کردند که اصلا انجام شد والا کسی بدون اجازه رهبری این کار را نمی‌کرد. 2)‌بارها تیم مذاکره‌کننده را تائید کردند یعنی تدین و اعتماد و حفاظت منافع ملی توسط آنها را. تیم مذاکره کننده از جهت نیات و سختکوشی و تلاششا‌ن جای بحث ندارد. 3)‌رهبری خطوط قرمز کلی این مذاکرات را‌ ترسیم کردند. 4)‌ رهبری در جریان تمام مراحل این دو سال مذاکرات در حد کلیات و خطوط قرمز نکات را ارائه کردند. 5) تیم مذاکره‌کننده نه می‌توانسته خارج از چارچوب خطوط قرمز تعیین شده توسط رهبری حرکت کند و نه امکان و نه تمایلش را داشته است. 6) رهبری و تیمی که در تهران برای مذاکرات هسته‌ای تجهیز شده بودند در جریان جزئیات توافق هم با این رفت و آمدهایی که از وین و ژنو صورت می‌گرفته، قرار داشتند. بنابراین امکان خطا یا اشتباه وجود داشته است. به این دلیل نامش را خطا یا اشتباه می‌گذارم که خیانت نیست و رهبری تیم مذاکره کننده را تائید می‌کنند، یعنی مساله خیانت منتفی است و ممکن است مساله اشتباه یا خطا مطرح باشد. مساله اشتباه و خطا باتوجه به مواردی که عرض کردم در این توافق درصد پایینی دارد. چون در جریان جزئیات هم بعضا تهران بوده است. باتوجه به نکاتی که درمورد رهبری بیان کردم هرکس می‌خواهد اظهارنظر کند باید به این مسائل توجه داشته باشد و بعد اظهارنظر کند. اگر این نکات را بداند و خلاف این نکات اظهارنظر کند، بنابراین غیرمستقیم رهبری را مورد عتاب قرار می‌دهد. ما نمی‌توانیم در مورد اظهارنظرها محدودیت ایجاد کنیم، ولی می‌توانیم بگوییم همه دغدغه آقا را داریم.نباید طوری موضع بگیریم که انتهایش این باشد که رهبری نظام یا تحت فشار قرار گرفته و یا ممنوع الاختیار است یا خدای ناکرده ضعیف است. این اظهارنظرها ممکن است این پیامدها را داشته باشد. آیا آقایان متوجه این نکته هستند؟ رهبری این تیم را تائید کرده‌اند و اجازه مذاکره داده اند و بارها خطوط قرمز را تعیین کرده‌اند و بارها در صحبت‌هایشان از خط قرمزها صحبت کرده‌اند. رهبری بعضا در جریان جزئیات مذاکره هم علی‌القاعده در خصوص زمان‌ها و میزان غنی‌سازی و تعداد سانتریفیوژها و سایت‌هایی که غنی‌سازی انجام دهند و مسائل تحقیقاتی و آموزشی بوده‌اند. اینطور نیست که تیمی از ایران رفته‌اند و مذاکراتی را خودشان سر خود کرده‌اند و برگشته‌اند و کشور را به این وضعیت رسانده‌اند. ممکن است بنده به دلایلی با سیاست‌های کلی که در این مقطع خاص صورت گرفته و منجر به مذاکرات شد و نتیجه مذاکرات هم این شد، مخالف باشم، اما این مخالفت بنده مخالفت یکی از آحاد شهروندان است. مهم تصمیم‌گیری نظام است؛ نظام سیاسی ما که در راس آن مقام معظم رهبری است. طوری نباید موضع‌گیری کنیم که این واقعیت مخدوش شود و حقی هم از بین برود از جهت اینکه چهره دیگری از رهبری بسازند. مانند کسانی که در مورد 598 طوری اظهارنظر می‌کنند که نتیجه اظهارنظرشان این می‌شود که مرحوم امام تحت تاثیر اطرافیانش قرار گرفته بوده و یا مجبور بوده به خاطر اطرافیان، که دروغ و کذب و خیانت به امام است. امام اینطور نبود و خودشان به خاطر شرایط کلی کشور تصمیم گرفتند و نه به خاطر اینکه مخالفان حرف‌هایی را زده بودند و ایشان تحت تاثیر یا تحت فشار قرار گرفتند. البته اطلاعاتی که آنها می‌دهند همیشه به‌عنوان یک غنیمت‌ برای رهبری نظام است و باید هم باشد و رهبری در خلاء تصمیم‌گیری نمی‌کنند. اما اینکه تصمیم‌گیری تحت فشار بوده باشد یا مثلا صلح امام حسن(ع) یا خیانت یاران داخلی، این‌گونه نبوده است. می‌خواهم بگویم اینکه می‌گویند یاران رهبری که عمدتا منظورشان دولتی‌ها هستند مانند یاران امام حسن(ع) هستند هم حرف غلطی است و هم به نوعی به رهبری طعنه می‌زند.