گفتوگوی مثلث با اسماعیل کوثری
مساله، انتخابات آینده نیست
کوثری معتقد است که اظهارات کنونی سعید جلیلی در خصوص برجام و توافق هستهای با هدف پایهگذاری و تشکیل جبهه جدید برای انتخابات96 نیست بلکه ناشی از احساس تکلیف و وظیفهای است که میکند
در حالی که این روزها برجام در کمیسیون ویژه برجام مجلس با حضور تیم هستهای قبلی و کنونی در حال بررسی است، شما سخنان آقای جلیلی را در این کمیسیون چگونه ارزیابی میکنید؟ به هر حال این اظهارات در حال حاضر محل بحث شده و حتی برخی چهرههای اصولگرا هم آن را نقد کردهاند.
بههرحال از آنجا که آقای جلیلی مسلط بر این موضوع هستند و روش مذاکره را به خوبی میدانند براساس متن برجام گزارشی را تهیه و در شورای عالی امنیت ملی ارائه کردند. کمیسیون رسیدگی به برجام در مجلس هم این کار را انجام دادند. نمایندگان هم سوالاتی داشتند که پرسیدند. در اصل این مساله این چنین است که بهعنوان یک بررسی وسیعی که همه جوانب آن دیده شده ارائه شد که مورد قبول اکثریت واقع شده است.
اما از کنار همین اظهارات شاید بتوان به این نتیجه رسید که یک آرایش جدید سیاسی در حال شکلگیری است. شما اوضاع را چطور ارزیابی میکنید؟
در جواب شما سوال من این است که مگر نقد کردن آرایش دارد؟ در واقع این مسائل از متن برجام برداشت میشود. آن تیمی که مذاکره کرده است باید به این سوالات پاسخ بدهد چرا که بالاخره رفتند و توافق کردهاند. حالا هر کسی میخواهد باشد اگر آقای ظریف هم نبودند هر کسی هم که جای ایشان بودند باید پاسخگو میبودند.
بههرحال از همین واکنشهایی که به اظهارات آقای جلیلی در جلسات کمیسیون بهوجود آمد میتوان برداشت کرد که تغییراتی در آرایش سیاسی به وجود آمده است. مثلا شما در این معادلات جایگاه سیاسی آقایان لاریجانی و ولایتی را چطور میبینید؟ آیا این افراد همچنان در همان جایگاه سابق هستند؟
هر کسی خودش میداند که در چه جایگاهی قرار گیرد. حالا یا ایشان با اصولگرایان همعهد میشود و وحدت میکنند و در این مجموعه قرار میگیرند یا خودشان حزبی تشکیل میدهند که بحث دیگری است، یا بخواهند به شکل دیگری با دولت کنار بیایند. در کل اینها مسائلی است که باید از خودشان پرسیده شود.
آقای جلیلی در صحبتهایشان گفتهاند حق غنیسازی را در مذاکرات زمان خودشان گرفتهاند و تحریمها را هم به این نتیجه رسیده بودند که برداشته شود اما آقای صالحی عنوان کردهاند که اگر حق غنیسازی را گرفته بودید سندش را ارائه دهید و اینکه یک عضو دیگر تیم مذاکرهکننده خطاب به ایشان گفته است چطور میشود طی 16 روز مذاکره به این نتایج رسیده باشید...
اینطور هم نیست بلکه در حد پیام بوده است. آمریکاییها پیام دادند و حضرت آقا هم در سخنانشان گفتند که یکی از سران کشورهای منطقه که منظورشان سلطان قابوس بود به ایشان پیغام دادهاند که آمریکاییها گفتهاند که غنیسازی شما را قبول داریم و برای مذاکره آمادهایم. با این تفاسیر بالاتر از این سند دیگر چه میخواهند؟ حالا اینکه آنها بد عهد هستند و معمولا به تعهداتشان عمل نمیکنند دیگر نمیتوان گفت که سند ارائه دهیم. آنها بالاخره این مسائل را مطرح کردهاند.
آقای کوثری! تشکیل چنین کمیسیونی با این کارویژه مهم تجربهای جدید است. این مساله را چطور میبینید؟
اینگونه نیست. در آییننامه داخلی مجلس هم از سالهای گذشته هست که هر موضوع خاصی که بهوجود میآید چنین کمیسیونی تشکیل میشود.
چرا این کمیسیون در زمان آقای جلیلی تشکیل نمیشد؟
چون در آن زمان چیزی نداده بودند که خواسته باشند جلوی آن بایستند. کلا در جهت تقویت هستهای بوده است. چرا امثال شما که در عالم سیاست هستید اظهار بیاطلاعی از آن میکنید. آن زمان تیم مذاکرهکننده چیزی به بیگانگان نداده است. چیزی را به آنها تعهد نداده است. اصلا مذاکره آن زمان همهاش رو به رشد بوده است. اگر تعهدی داده بودند ما حتما در آن زمان هم همین توضیحات را میخواستیم. اما چون تعهدی نشده لازم به این کارها هم نبوده است. هر روز هم پیشرفت بوده است. یعنی تعداد سانتریفیوژها زیادتر میشده، تعداد اورانیوم غنی شده 5/3 تا 5 درصد هم بیشتر میشده و اورانیوم 20درصد هم خودمان تولید میکردیم. نمیخواهم بگویم که آقای جلیلی این کار را کرده است. این به اشتباه برداشت نشود. من فقط میگویم تیم مذاکرهکننده قبلی در زمانش دقیقا این کارها را انجام داده است.
شما هدف آقای جلیلی را در حال حاضر از این اظهاراتشان چه میبینید؟ یک طیفی میگویند برای ثبت در تاریخ است و طیفی دیگر میگویند در راستای شکل دادن جبهه جدید برای انتخابات96 است؟
اصلا اینگونه حرفها غلط و بیمعناست. چون اصلا ایشان در پی چنین چیزهایی نیستند و اگر احساس مسئولیت نمیکردند چنین صحبتهایی را هم مطرح نمیکردند. احساس مسئولیت کردند که آمدند کار کردند و به ذهنشان رسیده که این چیزها را بگویند. حالا میخواهند بپذیرند یا نپذیرند. اما در تاریخ ثبت میشود که فردا نگویند که همه بیخیال بودند و هیچکاری در این رابطه انجام نشد.
حالا این سوال پیش میآید که آیا همه اصولگرایان مثل آقای جلیلی در مورد مذاکرات فکر میکنند؟ یا آنها بیشتر به آقایان ولایتی و لاریجانی نزدیکند؟
اجازه بدهید جواب شما را اینگونه بدهم. آقای لاریجانی و آقای ولایتی را نمیدانم اما آقای جلیلی را که از ایشان شناخت داریم میدانیم برای انتخابات آینده نیست، بلکه برای احساس تکلیف و وظیفهشان این مطالب را مطرح میکنند.
بهعنوان سوال آخر میخواهم بپرسم آیا مساله هستهای شکافی را بین نیروهای سیاسی و طیفهای مختلف ایجاد کرده است؟
خیر، چون حضرت آقا هم فرمودهاند که همدلی و همزبانی در سال جدید، همه سعیشان بر این است که فقط نقدی که میکنند منصفانه باشد تا مسائلی اینگونه پیش نیاید.
دیدگاه تان را بنویسید