بیمه مشاغل آزاد یا بیمه اختیاری؟ مقایسه شرایط و پوشش‌ها

پایگاه خبری تحلیلی مثلث آنلاین: طبق گزارش رسمی مرکز آمار ایران بیشتر از ۵۵% افراد شاغل در کشور پوشش بیمه ندارند. در ادبیات آماری کشور، مشاغل آزاد و کارگاه‌هایی که مستقل اداره می‌شوند تحت‌عنوان «اشتغال غیررسمی» شناخته شده‌اند. به‌عنوان مثال فریلنسرها، صاحبان مشاغل آزاد و افراد بدون کارفرما جزو همین دسته‌اند. خوشبختانه امکان دریافت بیمه مشاغل آزاد برای این افراد وجود دارد. کافی است که با جزئیات این بیمه آشنا شوید و سپس برای ثبت‌نام اقدام کنید.

پایگاه خبری تحلیلی مثلث آنلاین: طبق گزارش رسمی مرکز آمار ایران بیشتر از ۵۵% افراد شاغل در کشور پوشش بیمه ندارند. در ادبیات آماری کشور، مشاغل آزاد و کارگاه‌هایی که مستقل اداره می‌شوند تحت‌عنوان «اشتغال غیررسمی» شناخته شده‌اند. به‌عنوان مثال فریلنسرها، صاحبان مشاغل آزاد و افراد بدون کارفرما جزو همین دسته‌اند. خوشبختانه امکان دریافت بیمه مشاغل آزاد برای این افراد وجود دارد. کافی است که با جزئیات این بیمه آشنا شوید و سپس برای ثبت‌نام اقدام کنید.

بیمه اختیاری چیست و برای چه کسانی مناسب است؟

طرح‌های بیمه تامین اجتماعی اختیاری برای افراد فاقد کارفرما با سن ۱۸ تا ۵۰ سال طراحی شده‌اند. با بیمه اختیاری می‌توان حق بیمه را کامل پرداخت کرد تا سابقه بیمه ادامه پیدا کند. افراد فاقد کارفرما با بیمه اختیاری از پوشش‌های بازنشستگی، ازکارافتادگی، فوت و پوشش درمانی هم بهره‌مند می‌شوند.

به‌طورکلی بیمه اختیاری زیرمجموعه بیمه خویش فرما قرار می‌گیرد. همچنین برای افرادی مناسب است که قبلاً حداقل ۳۰ روز سابقه بیمه داشته‌اند اما اکنون تحت پوشش بیمه اجباری نیستند. افراد مناسب برای دریافت این بیمه عبارت‌اند از:

• کسانی که از پوشش بیمه اجباری خارج شده‌اند.
• افراد دارای سابقه قبلی بیمه که جویای کار هستند.
• افرادی که سابقه بیمه‌ای قبلی دارند اما بازنشسته نشده‌اند.
• افرادی که پوشش کامل‌تری نسبت به بیمه‌های ارزان‌قیمت می‌خواهند.
• افرادی که شغل قبلی‌شان را از دست داده‌اند، اما می‌خواهند سابقه بیمه‌شان ادامه پیدا کند.

نکته مهم: افرادی که حداقل ۱۰ سال سابقه قبلی دارند، از شرط حداکثر سن (۵۰ سال) معاف می‌شوند.

بیمه مشاغل آزاد چیست و چه کسانی می‌توانند از آن استفاده کنند؟

بیمه مشاغل آزاد هم نوعی بیمه خویش فرما است. صاحبان حرف و مشاغل مستقل بدون نیاز به کارفرما می‌توانند تحت پوشش این بیمه باشند. شرایط سنی این بیمه هم مشابه شرایط بیمه اختیاری است؛ همچنین با پرداخت حق بیمه ماهانه می‌توان از خدمات بازنشستگی و حمایتی تامین اجتماعی برخوردار شد.

این بیمه با نام‌هایی مثل بیمه آزاد تامین اجتماعی و بیمه صاحبان مشاغل آزاد هم شناخته می‌شود. افراد لیست زیر می‌توانند برای بیمه تامین اجتماعی مشاغل آزاد درخواست بدهند:

• صاحبان کسب‌وکارهای کوچک و مغازه‌داران که کارفرما ندارند.
• افرادی که مشمول بیمه‌های حمایتی خاص مثل بیمه رانندگان یا کشاورزان نشده‌اند.
• هنرمندان، تعمیرکاران، فریلنسرها و افراد بدون کارفرما که در مشاغل مستقل کار می‌کنند.

برای جزئیات بیشتر راهنمای کامل بیمه مشاغل آزاد تامین اجتماعی را بخوانید. این راهنما شرایط ثبت‌نام و انتخاب نرخ را کامل توضیح می‌دهد.

بیمه مناسب فریلنسرها

بیمه فریلنسرها از طریق بیمه مشاغل آزاد یا بیمه خوداشتغالی انجام می‌شود. فریلنسرها هم به‌عنوان شاغلان آزاد و افراد فاقد کارفرما شناخته می‌شوند و کارفرمای ثابتی ندارند. این افراد می‌توانند با انتخاب یکی از نرخ‌های زیر خودشان را بیمه کنند:

• بیمه مشاغل آزاد با نرخ ۱۴ درصد (شامل تعهدات بازنشستگی و فوت طبق مقررات تامین اجتماعی)
• بیمه مشاغل آزاد با نرخ ۱۸ درصد (شامل بازنشستگی، فوت و ازکارافتادگی طبق مقررات تامین اجتماعی)
• نرخ‌های دارای پوشش‌های تکمیلی مانند درمان نیز با پرداخت حق بیمه مربوط به سطح انتخابی و طبق مقررات تامین اجتماعی قابل استفاده هستند.

نکته مهم این است که فریلنسرها باید دستمزد مبنای بیمه را در محدوده حداقل و حداکثر اعلامی سازمان تامین اجتماعی تعیین کنند و قرارداد بیمه را از طریق سامانه خدمات غیرحضوری تامین اجتماعی یا شعب ثبت کنند.

برای مثال یک طراح گرافیک فریلنسر را درنظر بگیرید که پروژه‌ای کار می‌کند. او می‌تواند با انتخاب نرخ ۱۸ درصد بیمه فریلنسر، علاوه بر سابقه بازنشستگی، از پوشش‌های مربوط به فوت و ازکارافتادگی نیز بهره‌مند شود. در صورت نیاز می‌تواند خدمات درمانی را نیز طبق مقررات تامین اجتماعی دریافت کند.

اگر کارفرما نداریم، چگونه خودمان را بیمه کنیم؟

اگر کارفرما نداریم، به این معنی نیست که نمی‌توانیم بیمه شویم. با بیمه بدون کارفرما این فرصت را داریم که تحت پوشش سازمان تامین اجتماعی قرار بگیریم.

مراحل انجام این بیمه طبق مراحل زیر هستند:

1. بررسی شرایط سنی و سابقه
2. ورود به سامانه خدمات غیرحضوری تامین اجتماعی یا مراجعه حضوری به شعبه
3. انتخاب دستمزد مبنای بیمه در محدوده مجاز
4. مشخص کردن نوع پوشش و نرخ حق بیمه
5. امضای قرارداد بیمه
6. پرداخت حق بیمه ماهانه و تایید نهایی

پس از این مراحل، سابقه بیمه شما ثبت می‌شود و می‌توانید از پوشش بیمه‌ای بهره‌مند شوید.

هزینه بیمه افراد خود اشتغال

هزینه بیمه برای افراد بدون کارفرما در سال ۱۴۰۵ بسته به نوع بیمه، نرخ انتخابی و دستمزد مبنای حق بیمه متفاوت است. در ساختار جدید بیمه صاحبان حرف و مشاغل آزاد، سهم پرداختی بیمه‌شده براساس سطح تعهدات ۱۴، ۱۸، ۲۱، ۲۳ یا ۲۷ درصد است و نرخ کل قرارداد با احتساب سهم دولت به‌ترتیب ۱۶، ۲۰، ۲۴، ۲۶ یا ۳۰ درصد می‌شود.

با درنظرگرفتن حداقل دستمزد و مزایای مشمول کسور سال ۱۴۰۵، تقریبا مبلغ پرداختی در یک ماه ۳۱روزه برای سهم‌های ۱۴، ۱۸، ۲۱، ۲۳ و ۲۷ درصد به‌ترتیب حدود ۳٬۱۳، ۴٬۰۳، ۴٬۷۰، ۵٬۱۵ و ۶٬۰۴ میلیون تومان است. این مبالغ با توجه به تعداد روزهای ماه، دستمزد مبنای قرارداد و شرایط فرد می‌تواند تغییر کند و مبلغ نهایی هنگام انعقاد قرارداد در سامانه تامین اجتماعی مشخص می‌شود.

کدام گزینه برای آینده شغلی شما بهتر است؟

مهم‌ترین تفاوت بیمه اختیاری و مشاغل آزاد در شرط سابقه قبلی، نرخ حق بیمه و سطح پوشش‌هاست. بیمه اختیاری بیشتر برای افرادی مناسب است که سابقه بیمه تامین اجتماعی دارند و می‌خواهند پس از قطع بیمه اجباری، بیمه‌پردازی خود را ادامه دهند. در مقابل، بیمه مشاغل آزاد برای صاحبان مشاغل مستقل و افراد بدون کارفرما طراحی شده و امکان انتخاب سطح تعهدات و نرخ حق بیمه را فراهم می‌کند.

در بیمه اختیاری، نرخ حق بیمه ۲۷ درصد دستمزد مبنای قرارداد است و تعهداتی مانند بازنشستگی، فوت، ازکارافتادگی و خدمات درمانی طبق مقررات تامین اجتماعی ارائه می‌شود. در بیمه مشاغل آزاد، بیمه‌شده می‌تواند متناسب با پوشش موردنیاز، یکی از نرخ‌های ۱۴، ۱۸، ۲۱، ۲۳ یا ۲۷٪ را انتخاب کند؛ هرچه نرخ انتخابی بالاتر باشد، تعهدات بیمه‌ای نیز گسترده‌تر می‌شود.

بنابراین، اگر قبلاً سابقه بیمه داشته‌اید و می‌خواهید با یک نرخ مشخص از مجموعه گسترده‌تری از تعهدات تامین اجتماعی استفاده کنید، بیمه اختیاری قابل بررسی است. اگر شغل مستقلی دارید و می‌خواهید نرخ حق بیمه و سطح تعهدات خود را انتخاب کنید، بیمه مشاغل آزاد انعطاف بیشتری در اختیار شما قرار می‌دهد.

انتخاب بین این دو بیمه به بودجه، نیاز به پوشش درمانی، سابقه بازنشستگی و وضعیت شغلی شما بستگی دارد. با بررسی دقیق شرایط در سازمان تامین اجتماعی بهترین پوشش بیمه‌ای را برای تضمین مستمری و آینده‌تان انتخاب کنید.